మధురాష్టకం – తెలుగులో పూర్తి పాఠం
వల్లభాచార్యులది అని ప్రతీతి (15–16 శతాబ్దాలు): మూడు మూలాలూ ఆయన పేరు చెబుతాయి. ఎనిమిది శ్లోకాలు.
మధురాష్టకం
అధరం మధురం వదనం మధురం నయనం మధురం హసితం మధురమ్ ।
హృదయం మధురం గమనం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 1 ॥
adharaṃ madhuraṃ vadanaṃ madhuraṃ nayanaṃ madhuraṃ hasitaṃ madhuram |
hṛdayaṃ madhuraṃ gamanaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 1 ||
వచనం మధురం చరితం మధురం వసనం మధురం వలితం మధురమ్ ।
చలితం మధురం భ్రమితం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 2 ॥
vacanaṃ madhuraṃ caritaṃ madhuraṃ vasanaṃ madhuraṃ valitaṃ madhuram |
calitaṃ madhuraṃ bhramitaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 2 ||
వేణుర్మధురో రేణుర్మధురః పాణిర్మధురః పాదౌ మధురౌ ।
నృత్యం మధురం సఖ్యం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 3 ॥
veṇurmadhuro reṇurmadhuraḥ pāṇirmadhuraḥ pādau madhurau |
nṛtyaṃ madhuraṃ sakhyaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 3 ||
గీతం మధురం పీతం మధురం భుక్తం మధురం సుప్తం మధురమ్ ।
రూపం మధురం తిలకం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 4 ॥
gītaṃ madhuraṃ pītaṃ madhuraṃ bhuktaṃ madhuraṃ suptaṃ madhuram |
rūpaṃ madhuraṃ tilakaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 4 ||
కరణం మధురం తరణం మధురం హరణం మధురం రమణం మధురమ్ ।
వమితం మధురం శమితం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 5 ॥
karaṇaṃ madhuraṃ taraṇaṃ madhuraṃ haraṇaṃ madhuraṃ ramaṇaṃ madhuram |
vamitaṃ madhuraṃ śamitaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 5 ||
గుంజా మధురా మాలా మధురా యమునా మధురా వీచీ మధురా ।
సలిలం మధురం కమలం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 6 ॥
guñjā madhurā mālā madhurā yamunā madhurā vīcī madhurā |
salilaṃ madhuraṃ kamalaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 6 ||
గోపీ మధురా లీలా మధురా యుక్తం మధురం ముక్తం మధురమ్ ।
దృష్టం మధురం శిష్టం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 7 ॥
gopī madhurā līlā madhurā yuktaṃ madhuraṃ muktaṃ madhuram |
dṛṣṭaṃ madhuraṃ śiṣṭaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 7 ||
గోపా మధురా గావో మధురా యష్టిర్మధురా సృష్టిర్మధురా ।
దలితం మధురం ఫలితం మధురం మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్ ॥ 8 ॥
gopā madhurā gāvo madhurā yaṣṭirmadhurā sṛṣṭirmadhurā |
dalitaṃ madhuraṃ phalitaṃ madhuraṃ madhurādhipaterakhilaṃ madhuram || 8 ||
సంక్షిప్తంగా
ప్రతి శ్లోకం 'మధురాధిపతేరఖిలం మధురమ్' (మధురాధిపతి శ్రీకృష్ణుని సమస్తమూ మధురమే) అని ముగుస్తుంది. ఆయనకు సంబంధించిన ప్రతిదాన్నీ మధురం అంటుంది: పెదవులు, ముఖం, కళ్లు, నవ్వు, హృదయం, నడక; మాటలు, చేష్టలు, వస్త్రాలు, కదలికలు; వేణువు, పాదధూళి, చేతులు, పాదాలు, నృత్యం, స్నేహం; గీతం, భోజనం, నిద్ర, రూపం, తిలకం; గురివింద మాల, యమున, దాని అలలు, నీరు, కమలాలు; గోపికలు, లీలలు; గోపాలురు, గోవులు, కర్ర, సృష్టి సమస్తం.
సాధారణంగా ఎప్పుడు చదువుతారు
- శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమి – 2026: 4 సెప్టెంబర్ 2026 · 2027: 24 ఆగస్టు 2027
తెలుగు ఇళ్లలో సాధారణ ఆచారం; తేదీలు హైదరాబాద్వి – ఇతర నగరాల తేదీలు ఆయా పండుగ పేజీల్లో.
పాఠం మూలం, సరిచూసిన విధానం
పబ్లిక్ డొమైన్ ప్రతుల నుంచి తీసుకుని కింది ఇతర మూలాలతో అక్షరం అక్షరం పోల్చాం; కింద చెప్పినవి తప్ప ఈ పాఠంలోని ప్రతి పదం కనీసం రెండు మూలాల్లో ఉంది. తెలుగు లిపి, ఇంగ్లీష్ లిప్యంతరీకరణ రెండూ ఒకే పాఠం నుంచి తయారయ్యాయి.
- sa.wikisource మధురాష్టకమ్ (rev 415340)
- te.wikisource మధురాష్టకము (rev 27891)
- sanskritdocuments.org madhurst.itx
మూలాల మధ్య తేడాలు: v2 వచనం మధురం చరితం మధురం వసనం (te, sd; sa వసనం … వచనం) · v6 మాలా మధురా (sa, sd; te బాలా) · v7 యుక్తం మధురం ముక్తం మధురమ్ (te, sd; sa రాధా మధురా మిలనం మధురమ్)
మరిన్ని స్తోత్రాలు
హనుమాన్ చాలీసా · శ్రీ విష్ణు సహస్రనామ స్తోత్రం · శ్రీ లలితా సహస్రనామ స్తోత్రం · శ్రీ వేంకటేశ్వర సుప్రభాతం · ఆదిత్య హృదయం · లింగాష్టకం · శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రం · శివ తాండవ స్తోత్రం · మహిషాసుర మర్దిని స్తోత్రం · కనకధారా స్తోత్రం · శ్రీ మహాలక్ష్మ్యష్టకం · సంకటనాశన గణేశ స్తోత్రం · గణేశ పంచరత్నం · సుబ్రహ్మణ్యాష్టకం (కరావలంబ స్తోత్రం) · నవగ్రహ స్తోత్రం · కాలభైరవాష్టకం · దక్షిణామూర్తి స్తోత్రం · శివ మానస పూజ
FAQ
మధురాష్టకంలో ఎన్ని శ్లోకాలు?
ఈ పేజీలోని పాఠంలో 8 శ్లోకాలు (శ్లోకాలు: 8).
మధురాష్టకం ఎక్కడిది?
వల్లభాచార్యులది అని ప్రతీతి (15–16 శతాబ్దాలు): మూడు మూలాలూ ఆయన పేరు చెబుతాయి. ఎనిమిది శ్లోకాలు.
మధురాష్టకం ఎప్పుడు చదువుతారు?
తెలుగు ఇళ్లలో సాధారణంగా శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమి రోజుల్లో చదువుతారు; చాలామంది ప్రతిరోజూ చదువుతారు.